Walenty Świętochowski was born on month day 1857, in birth place, to Maciej Świętochowski and Julianna (Joanna) Świętochowska (born Wronikowska/ Bronikowska). Maciej was born on February 22 1818, in 07-120 Trawy, Węgrów.
Explore historical records and family tree profiles about Elżbieta Świętochowski on MyHeritage, the world's family history network. Trusted by millions of genealogists since 2003 Trusted information source for millions of people worldwide
View all Świętochowski immigration records; Draft Cards. There are 1,000 military records available for the last name Świętochowski. For the veterans among your Świętochowski ancestors, military collections provide insights into where and when they served, and even physical descriptions. View all Świętochowski military records
Aleksander Świętochowski urodził się w r. 1849 w Stoczku Łukowskim na Lubelszczyźnie, studiował w warszawskiej Szkole Głównej, a po jej rozwiązaniu na Aleksander Świętochowski, "My i wy", pozytywizm warszawski - Historia w INTERIA.PL
Maciej Świętochowski was born on month day 1818, in birth place, to Szymon Świętochowski and Teresa Świętochowski (born Nojszewska Świętochowska). Szymon was born on October 25 1764, in 07-120 Trawy.
Genealogy for Aleksandra Świętochowski (deceased) family tree on Geni, with over 230 million profiles of ancestors and living relatives.
tJGO. Pojawiają się młodzi i starzy. Starzy-romantycy, młodzi-pozytywiści. Młodzi są zbuntowani, starzy są zastali, ulegli stagnacji, karzą patrzeć w przeszłość, poważni, krzywdzeni, prześladowani, uważają się za ważniejszych niż inni, pogarda i ironia w słowach autora o nich. Starzy są skrępowani, tworzą "zamknięty krąg", tworzą kastowość, hermetycznie zamknięty krąg, oskarżali kiedyś o to innych, a teraz sami tacy się stają, "wypalili się", nie chcą zmian, są bezużyteczni, nie robią nic dla przyszłości, wspominają przeszłość, nie są zdolni do kompromisu, nie są otwarci na nowe idee, są dumni z tego co dokonali, oddaleni od działań dla Polski, zajmują się światem metafizycznym, najgroźniejsze w pokoleniu starych jest to, że dowodzą. źródło: Aleksander Świętochowski "My i wy"
Co znaczy MY I WY ALEKSANDRA ŚWIĘTOCHOWSKIEGO: Tekst manifestu autorstwa "papieża warszawskiego postępu" ukazał się w numerze 44 "Przeglądu Tygodniowego" w roku 1871, w czasopiśmie, gdzie już przedtem pojawiały się artykuły pozytywistów. Brak powstania radykalnego programu po upadku stworzenia, brak zainteresowania dla ważnych spraw krajowych wywołały ostre sprzeciwy młodych krytyków i literatów przeważnie blisko związanych ze środowiskiem Szkoły Głównej w Warszawie. W okolicy Świętochowskiego byli to między innymi Piotr Chmielowski, Józef Kotarbiński i Julian Ochorowicz. Ekipa ta nazywała siebie "młodymi", "postępowcami" albo "stronnictwem postępu". Tekst My i wy stanowił wyraźne ustalenie celów i dążeń młodego pokolenia. Świętochowski nie występuje jedynie w swoim imieniu. Wyrazistym podmiotem tej wypowiedzi jest "młoda drużyna pisarzów". Bezpośrednim przyczyną wypowiedzi Świętochowskiego było ukazanie się mocno krytycznego wystąpienia wobec pokolenia młodych literatów. Nazwani oni tam zostali "bojującym kościołem literackim" i zarzucano im, Iż "pragną być krzewicielami i propagatorami idei, których może jeszcze sami nie przetrawili". W owym czasie nie było to jedyne napastliwe wystąpienie przeciwko wychowankom Szkoły Głównej. Inne, równie złośliwe, ukazały się w "Kłosach", "Gazecie Warszawskiej" i "Kurierze Warszawskim". Odpowiedź "stronników postępu" musiała więc być natychmiastowa. "Stara" prasa zarzucała pozytywistom w pierwszej kolejności niedouczenie, brak umiarkowania, a nawet (jak Lubowski) tworzenie wyłącznie pamfletów. "Młoda drużyna pisarzów" w osobie Aleksandra Świętochowskiego stawiała jako odpowiedź znacząco poważniejsze i bardziej skonkretyzowane zarzuty. W manifeście mowa jest o zdefiniowaniu własnego stanowiska i ustalenia celu walki, ostrego przeciwstawienia skostniałym i przestarzały poglądom "starych", nowych propozycji myślowych, szczególnie ważnych w nowej i trudnej sytuacji popowstaniowej. Pokolenie dojrzałe jest krytykowane za "nieruchomość i senność w dziennikarstwie", za "lenistwo i niedołęstwo" literatów. Wg Świętochowskiego kredyt zaufania u czytelników nie zostaje pozyskany raz na zawsze i Iż trzeba się wsłuchiwać w głosy i potrzeby społeczeństwa, aby móc myślowo mu przewodzić. Nie widzi on również w ekipie "starych" ("wy") takich mocnych jednostek, które mogłyby przeciwstawić się sferze "pojęć ulotnych, przeżuwanych poprzez kilkadziesiąt albo kilkaset osobistości". W tekście manifestu został obalony zarzut o braku przywiązania "młodych do tradycji". To nie brak poszanowania dla dokonań pokoleń przeszłych, lecz niechęć do ciągłego rozpamiętywania minionych czynów, które, aczkolwiek niegdyś ogromne, jak na razie winny być traktowane jako zamierzchłe wspomnienie, przebrzmiałe echo. Wdzięczność i szacunek, o którym pisze Świętochowski, nie powinny przysłaniać celu nadrzędnego - działania, które musi być zdeterminowane szybkością postępu: "Czy chcecie swój zachód przeciągać dlatego, ażeby wschód jak najpóźniej nastąpił?". Brak aktywności i niewolnicze spoglądanie wstecz mogą wywołać katastrofalne konsekwencje. Błędy młodości są jej naturalnym prawem, znacząco większym (wg Świętochowskiego) grzechem jest bierność i stagnacja ("wyczerpana dusza może wydzielać z siebie tylko zarodki Zgonu"). Spór "starej" i "młodej" prasy regularnie był porównywany do sporu klasyków z romantykami. Jak zauważa Janina Kulczycka Saloni porównanie to nie jest trafne (podobnie już w czasach pozytywizmu uważał Henryk Sienkiewicz). Fundamentalną różnicą jest kompletnie odmienna przypadek polityczna. Czasy pozytywizmu to działanie w "mroku totalnej klęski (...) walka o byt w uwarunkowaniach, kiedy naród w grze politycznej stracił wszystkie własne atuty". Dlatego cała kampania "młodej" prasy (podobnie jak manifest Świętochowskiego) zmierzała do sformułowania nowego programu pracy na obszarach dotychczas zaniedbanych (na przykład program oświatowy) i wyliczenia się, szczególnie istotnego po klęsce stworzenia, z mitami narodowymi. Powstanie nowego modelu literatury miało ów program propagować i stosunkowo możliwości pomóc w kształtowaniu się nowych postaw. Pozytywiści nigdy nie zrezygnowali z dążeń niepodległościowych, pragnęli jedynie "odzyskania sił" po ostatnim zrywie narodowym i dlatego w ich programach dostrzec można chęć czasowego odsunięcia tego problemu w bliżej nieokreśloną przyszłość. Spór "młodej" prasy ze "starą" był więc w istocie sporem politycznym, który z konieczności rozgrywał się w trakcie dyskusji o poezji. Centrum sporu stanowiło znaczenie stworzenia w historii narodu i wszelkich konsekwencji tego wydarzenia. Świętochowski, nie mogąc, z (powodu carskiej cenzury) otwarcie pisać o tych niesłychanie istotnych dla obu pokoleń faktach historycznych, zwraca się do "starych" w sposób zawoalowany: "Czy sądzicie, Iż w młodej piersi wszystko to [wprost mowa jest o honorze i miłości dobra] obce, Iż serce nasze nie drga, imaginacja się nie zapala, umysł nie poddaje, a z oczu łzy nie płyną, Iż nie cierpim, nie kochamy, a tylko nienawidzim, plwając na wszystko szyderczo?". Wystąpienie Świętochowskiego, jako reprezentanta "postępowców", było w owym czasie jednym z wielu, lecz bodaj czy nie głównym. Nastąpiła wyraźna deklaracja celów, ustalenie pola konfliktu ze "starymi", tekst ten, będąc istotnym dla pokolenia pozytywistów, nie został zapomniany w przyszłości. W jednym z manifestów modernistycznych, autorstwa Stanisława Brzozowskiego, użyta została formuła Świetochowskiego (nieco zmieniona) - "my młodzi", ale tym wspólnie "starymi" jest już właśnie pokolenie niegdysiejszych członków "stronnictwa postępu". Zobacz także: MODELE ŚWIATOPOGLˇDOWE, SZKOŁA Kluczowa Czym jest MY I WY ALEKSANDRA znaczenie w Motywy literatura M .
Tekst piosenki: My i Wy wyrwani My i Wy z złej strony znani My i Wy wyrwani My i Wy kulturze tej oddani My i Wy wyrwani My i Wy z złej strony znani My i Wy wyrwani My i Wy kulturze tej oddani To Wy to dzięki wam to co słyszycie To My na uszach waszych i na bicie To Wy dajecie siłę do robienia To My na wspólnych bitach od korzenia W ramach symbiozy jak lód boży Zapakuj dziś ten szyk ten bit na wozy […….] Zgoda płynie w zgody dymie nie raz jebany syf na łamach jednej gry zobaczysz lepsze dni gdy na łamach jednej gry My i Wy na byt skazani rytmem miasta napędzani zwykle ze złej strony rzadko z dobrej ujawniani a oto dobre motto dla człowieka bądź człowiekiem dla człowieka żeby on z kolei kiedyś miał ciebie za człowieka czasem nerw skacze ciało ból spieka bądź człowiekiem dla człowieka bo nigdy nie odgadniesz (nie) co cię dzisiaj czeka My i Wy wyrwani My i Wy z złej strony znani My i Wy wyrwani My i Wy kulturze tej oddani My i Wy wyrwani My i Wy z złej strony znani My i Wy wyrwani My i Wy kulturze tej oddani [hejoo] niezależnie od (porychu) nie wyrwany show me plenerze wspólnej wierze pokojowej atmosferze poniżej sfery stoisz nie czuj się gorszy tę kulturę tworzysz nie piszą w artykule akustyk podkręć na fulle [weryby] trafiają jak w cel kule nigdy nie zamulę to dla was szaleństwo ulica wita po oczach poznaje swojego [czyta] dziękuje za zrozumienie jesteście moim natchnieniem spełniacie moje marzenie orientacja (po ziemie) mam korzenie [się po w…] u mnie zachód północ krzyczcie młodzi prawda zwycięży nie zawodzi W miejskim autobusie singiel gra Słuchają miasta szpony (pa) poznanej przyszłości Hardcor rapu Masz prawo szanować masz prawo nie nawidzieć masz prawo Dobrej wartości garniesz nazywasz ją sławą Za dziesięć lat zrozumiesz co było ważne Czy to miało sens po prostu skryjesz nóż za kredens Nabijasz, nabijasz bez fałszu nawijasz sztuką jest samo Litra nie spijać w pięciu na jednego bójki nie wszczynać Tworzymy jedna kulturę dochodzi to do ciebie Nie oprowadzaj skłóconych po rozpalonym niebie My i Wy wychowani na (słowieckim) chlebie dochodzi to do ciebie My i Wy wyrwani My i Wy z złej strony znani My i Wy wyrwani My i Wy kulturze tej oddani My i Wy wyrwani My i Wy z złej strony znani My i Wy wyrwani My i Wy kulturze tej oddani Tak to My, My robimy dobry syf A Wy popeline po prostu zwykły wstyd Daj mi ten bit ja polecę i pojadę Tych co się sprzedali na tym popowym podkładzie My i Wy znacie te różnice i widzicie Nie siła w polityce tylko w naszej RAP muzyce Ulicznej stylistyce oto basy bity [bendy] Kiepski zna te gęby na rap stawia big bendy Od zawsze na zawsze ten tu tez zna tą jazdę Rap działania ważne jebać komercyjny pasztet I patyka w te paszcze którzy w moim pięknym mieście Sprzedali się za marne frajerskie ecie-pecie I Wy już dobrze wiecie ze to o was chodzi ciecie Jesteście zwykłe śmiecie nie ma was w rapowym świecie Poznań ja w nim jestem ja w nim żyje tekst za tekstem Jak z Poznańskim czerstwem który znów stał się pretekstem Robie RAP i tu jestem R to znaczy rap nie (bezsens) A w patyki w ryjach róbcie tani hit komercje I się pieprzcie i się pieprzcie My i Wy to dwie odmienne kwestie I się pieprzcie i się pieprzcie My i Wy Skurwysyny odmienne kwestie My i Wy wyrwani My i Wy z złej strony znani My i Wy wyrwani My i Wy kulturze tej oddani My i Wy wyrwani My i Wy z złej strony znani My i Wy wyrwani My i Wy kulturze tej oddani
Napisany przez Aleksandra Świętochowskiego artykuł zatytułowany „My i Wy” jest nazywany manifestem programowym pozytywizmu i jest to nazwa jak najbardziej słuszna. Przede wszystkim zostaje w nim podkreślony szereg różnic, który dzieli młode pokolenie od tego starego, które wydaje się odchodzić w cień. Już w pierwszych akapitach podkreśla on, że młodzi są siłą przerażającą dla starych pisarzy. Jak sam stwierdza, nie mają oni poczucia winy, ale chęć manifestacji swojego zdania, poglądów, myśli im przyświecających. Takie przedstawienie ma posłużyć podkreśleniu, że młodzi kierowani są wyższymi wartościami – w przeciwieństwie do starych, którym to przyświecają jedynie pobudki osobiste. Młodzi wydają się być położeni w gorszej sytuacji. Są nieliczni, biedniejsi, mniej poważani. Jednakże nie boją się oni manifestacji swojego zdania, swojej opinii. Pokazują, że potrafią zająć stanowisko i dokonać tego w sposób niezwykle stanowczy. Autor odpowiada na zarzuty starszego pokolenia – młodzi posądzani są o brak poszanowania dla dokonań tych starszych. Jednakże podkreśla on, że nowe pokolenie żywi ten szacunek, jednakże nie ma zamiaru skupiać się na hołdowaniu przebrzmiałym ideałom. Używając metaforyki zachodu słońca, podkreśla, że czas aby starsi ustąpili miejsca młodym i dali im możliwość realizacji własnych założeń. Starsi pokazani są jako mur, który powstrzymuje siłę drzemiącą w młodych, moc, która niesie ze sobą zmiany. Takie ukazanie ustępującego pokolenia podkreśla kontrast – z jednej strony są biegnący młodzi, z drugiej zastygłe pokolenie starsze. Utwór ma na celu ukazanie ważnych różnic, a także zajęcie jednoznacznej pozycji przez młode pokolenie. Kontrastowość, a zarazem bezkompromisowość przekonań autora sprzyja przedstawieniu różnic pomiędzy pokoleniami jako ważnych i co najważniejsze – niemożliwych do pogodzenia. Autor zdaje się poddawać emocjom, jednakże to tylko podkreśla jego zaangażowanie oraz zapał do działania. Podejmuje polemikę, stawiając się na pozycji głosu pokolenia, które przeciwstawia się romantykom. Artykuł ten został opublikowany w roku 1871, w „Przeglądzie Tygodniowym” wydawanym we Warszawie. Rozwiń więcej
Sytuacja polityczna Polski w drugiej połowie XIX wieku była bardzo ciężka. Praktycznie to państwo nie istniało. Podzielone na trzy części, trzy zabory: pruski, rosyjski i austriacki zostało pozbawione własnej państwowości. W każdym z zaborów inaczej rozwijało się społeczeństwo, inaczej było ograniczane, naciskane, cenzurowane i represjonowane. W 1863 wybuchło powstanie nazwane powstaniem styczniowym. Miało ono charakter narodowowyzwoleńczy. Jednak zabrakło Polakom wystarczająco dużo sił i powstanie upadło, co spowodowało pogłębienie się różnic pomiędzy zaborami. W zaborze Rosyjskim językiem urzędowym stał się rosyjski. Rusyfikacja objęła przede wszystkim szkoły i urzędy. Zdecydowanie ograniczono możliwości pracy oświatowej, naukowej i kulturalnej. Nałożono cenzurę na prasę i wydawnictwa. Zabór pruski był również ograniczony w swoich możliwościach i poddany germanizacji. Życie kulturalne znacznie osłabło. Kościół miał być podporządkowany państwu niemieckiemu, a wszystko, co podtrzymywało polskość miało być zniszczone. Ograniczono wszelkie działania oświatowe i społeczne. Jednak wciąż w poznańskim środowisku funkcjonowały polskie instytucje i wychodziły czasopisma takie jak "Sobótka" i "Tygodnik Wielkopolski". W zaborze austriackim nie było aż tak bardzo wyraźnych represji. Działały dwa uniwersytety w Krakowie i w Lwowie; w 1871 roku powstała Akademia Umiejętności. Większa swoboda druku pozwoliła na pojawienie się publikacji, których wydanie nie było możliwe w pozostałych zaborach. We wszystkich zaborach jednak pojawiło się młode pokolenie, które wolałoby żyć w niepodległym kraju i zachować jego tradycje. Przyjmuje się, że do tego pokolenia należeli ludzie urodzeni pomiędzy 1840 a 1850 rokiem, którzy przeżyli klęskę powstania styczniowego, a ich poglądy są zupełnie przeciwne do poglądów romantycznych, których przedstawicielami byli "starzy". Zaczął się więc kolejny spór ideologiczny XIX wieku. Pierwszym był konflikt pomiędzy romantykami a klasykami na początku tego wieku. Tym razem pomiędzy pozytywistami a romantykami. "Młodzi" nie chcą indywidualizmu; dla nich liczy się życie społeczne, wspólne dla całego narodu, który został podzielony i trzeba go ponownie zjednoczyć. Sądzili, że kolejny zryw niepodległościowy doprowadzić może do całkowitej klęski i wynarodowienia Polaków, a do tego nie można było dopuścić. Przeciwnego zdania byli "starzy" - romantycy. Zaczęto układać programy narodowyzwoleńcze. Oczywiście każdy miał swoje zdanie i chciał je wszystkim przekazać. Szybko okazało się, że idealnym środkiem komunikacji między ludźmi jest prasa, która właśnie wtedy zaczęła się rozwijać i rozpowszechniać. Konsekwencją tego było powstanie zawodu dziennikarza. Do gazet zaczęli pisywać wszyscy przedstawiciele literatury tego okresu. Dziennikarskie i literackie debiuty "młodych" zamieszczają się w latach 1865 - 1870 przede wszystkim na łamach pierwszego czasopisma pozytywistycznego, jakim był "Przegląd Tygodniowy" pod redakcją Adama Wiślickiego. Debiutowali wówczas liczący niewiele ponad dwadzieścia lat wybitni publicyści: Aleksander Świętochowski, Piotr Chmielowski, Julian Ochorowicz, Henryk Sienkiewicz, Bolesław Prus, Eliza Orzeszkowa i inni. Tu właśnie rozpoczyna się walka "młodej" i "starej" prasy. Do "starej" prasy zaliczały się prze wszystkim: "Gazeta Warszawska", "Kurier Warszawski", "Biblioteka Warszawska", "Kłosy", a jej przedstawiciele reprezentowali tradycyjne, niechętne wszelkim nowościom poglądy. Natomiast "młoda" prasa to głównie: "Przegląd Tygodniowy", "Niwa", "Opiekunka Domowego", "Prawda", na łamach których pozytywiści występowali przede wszystkim z krytyką zachowawczego i tradycjonalistycznego obozu. W 1871 roku Aleksander Świętochowski ogłosił w "Przeglądzie Tygodniowym" artykuł "My i wy". W tym artykule programowym mistrz polemicznych tekstów pisał następująco: "My jesteśmy młodzi, nieliczni, nie rządzący się widokami własnych korzyści, uwolnieni z obowiązku hołdowania pewnym stosunkom i znajomościom; wypowiadamy swoje przekonania otwarcie, nie lękamy się sądu i kontroli, pragniemy ją rozciągnąć na wszystkich, pragniemy pracy i nauk w społeczeństwie, pragniemy wywołać siły nowe, zużytkować istniejące, skierować uwagę przed, a nie poza siebie - oto nasze wady. Wy jesteście starzy, liczni, krępowani między sobą w literaturze spokoju, nieruchomości, każecie wszystkim patrzeć w przeszłość, szanować nawet błędy. [...] Czy idąc tak nie odmiennymi drogami możemy się spotkać kiedykolwiek i uszanować nawzajem swoje cele? Nigdy! Wiemy to - między naszymi obozami popalono mosty, pozrywano groble." Świętochowski wyznacza wyraźną granicę pomiędzy "młodymi" i "starymi". Ironicznie pisze "oto nasze wady", żeby zwrócić na nie uwagę. Podkreśla również, że niemożliwym jest dojście do jakiejkolwiek ugody pomiędzy obydwoma stronami. Pozytywiści polscy na pierwszy plan wysunęli dwa zasadnicze programowe hasła: "pracy u podstaw" i "pracy organicznej". Przebudowa polskiego społeczeństwa opierać się miała na wysiłku fizycznym i intelektualnym. Praca powinna przełamać bariery między klasami. W swoim artykule "Praca u podstaw" z 1873 roku Aleksander Świętochowski pisał: "U nas, pomimo że wrodzona łagodność narodu nie posługiwała się nigdy wyrafinowanym tyraństwem [...], postępowanie jednak obywateli z włościami nie miało nic wspólnego z ojcostwem i opieką. Zawsze pojedynczymi wyrazami tych proporcji był przesąd, szlachecka buta, pogarda, niedbalstwo, a często ekonomskie baty. I dlatego, jeżeli wykładnik dzisiejszych stosunków nie ma być ujemny, powyższe czynniki zmienione być winny na: szkółki, biblioteczki, moralne wpływy, opiekę i tym podobne dźwignie ludowej oświaty i dobrobytu." Autor mówi tu o zerwaniu z dotychczasowymi przyzwyczajeniami i rozpoczęciu pracy, która będzie dobroczynna dla całego społeczeństwa, żeby odbudować oświatę i kulturę. Krytykuje romantyczne wzorce i chce je zastąpić pozytywistycznymi. Sens pracy organicznej według pozytywistów skupiał się na propagowaniu unowocześnionych i wzajemnie powiązanych form ekonomicznych w przemyśle, rolnictwie i handlu. Zmiany zachodzące w tych dziedzinach życia gospodarczego powinny służyć umocnieniu polskiego stanu posiadania. Celem "pracy u podstaw" i "pracy organicznej" było więc rozszerzenie i przebudowa świadomości społecznej oraz próba wprowadzenia w tę świadomość przekonania, iż mimo trudnej sytuacji politycznej i wynaradawiających działań zaborców zmienia się świat, tworzy nowoczesna cywilizacja miejsko-przemysłowa, a do głosu dochodzą nowe warstwy i klasy. A zatem podstawowym warunkiem narodowego przetrwania powinno być wejście tych warstw w zmienioną rzeczywistość. Służyć ma temu szeroki program edukacyjny, obejmujący różne środowiska społeczne. Pozytywiści szybko zrozumieli, że niemożliwe było uzyskanie dobrobytu i demokratycznego społeczeństwa działając w ten sposób. Coraz dotkliwsze stawały się działania zaborców: rusyfikacja, germanizacja, cenzura. Pozytywiści musieli się ograniczać. Eliza Orzeszkowa pisała w "Listach zebranych": "Nikt z naszego pokolenia właściwej i możliwej sobie miary nie dorósł; nikt we względzie umysłowym i społecznym nie żyje tak, jakby mógł, ale tak, jak musi. I ci tylko, którzy znają mękę wepchniętych wewnątrz zdolności, powściągniętych i z czasem zamierających porywów, niedopełnionych najdroższych zamiarów, mękę tę pojąć mogą." Pozytywiści nie poddawali się jednak. Chęć zdobywania większej ilości czytelników spowodował powstanie rozmaitych periodyków. W większości wydawcami byli przedstawiciele bogatej burżuazji: Orgelbrandowie, Kronenbergowie, Gebethner i Wolff, którzy finansowali pisma pozytywistyczne. "Starą" prasę najczęściej wspierało zamożne ziemiaństwo. Próby stworzenia niezależnych organów kończyły się najczęściej bankructwem. Między innymi Orzeszkowa założyła w Wilnie swoje wydawnictwo. Miało ono popularyzować nowe programy, wiedzę, tendencje patriotyczne. W rezultacie firma Orzeszkowej została uznana za antypaństwową i zlikwidowano ją. Mimo
a świętochowski my i wy